Voor ontwikkeling van bedrijfseigen fokkerij en uitwisseling kennis en fokdieren

Steeds meer biologische melkveehouders houden weer een stier bij de koeien. Wat vermoedelijk begon als noodzaak tijdens de laatste MKZ crisis, is uitgegroeid tot een serieuze manier van fokken.

Ongeveer 25% van de biologische melkveehouders fokt via natuurlijk dekkende stieren. De fokkerij is zo helemaal biologisch en komt los van de gangbare fokkerij. Het fokken met eigen stieren brengt oude en nieuwe wijsheden voor het voetlicht.

Uit de enquête in 2005 bleek ook dat de keuze voor de “natuurlijke dekkende stier” geen verband houdt met de bedrijfsstrategie of raskeuze. Zowel Holstein melkers als ook bedrijven met andere rassen of kruisingen gaan over op een stier. De redenen zijn verschillend. De natuurlijkheid van de dekking speelt vaak een rol, maar ook de religieuze gezindheid of de Hollandse zuinigheid kan doorslaggevend zijn. Koop je een jonge dekrijpe stier en is voer en ruimte geen probleem, dan is het sperma verder immers gratis. Daarbij komt nog dat de vruchtbaarheid vaak sterk verbeterd.

Stieren gevaarlijk

Inderdaad, een stier is een gevaarlijk dier. In een vlugschrift zijn vanuit de cursus ‘Bedrijfseigen familieteelt’, al eens een aantal aandachtpunten gegeven die problemen kunnen voorkomen. Het is bijvoorbeeld de vraag of je elke (ras) stier los bij de koeien kunt houden. Veel stieren worden naar verloop van tijd toch onbetrouwbaar. Los bij de koeien is wel de gemakkelijkste en goedkoopste (en natuurlijkste) manier, maar is ook risico vol. Je moet altijd opletten waar de stier is.

Stier op stal, wel zo veilig

IMG_5749Dit is ook de veiligste manier. Het hok moet zo zijn uitgerust dat de stier vastgezet kan worden wanneer je in het hok moet zijn.
Het dekken van een koe kan met de stier aan de hand, vaak aan een lang touw dat aan de neusring is bevestigd. Maar voor de mensen die niet zijn opgegroeid met stieren of de stier niet zelf hebben opgefokt kan voor het dekken het beste een ruim hok (minimaal 5 x 5 m2) worden gemaakt. Dit kan het hok van de stier zelf zijn maar er kan bijvoorbeeld ook een extra hok worden gebouwd waarin de stier vanuit zijn eigen stal of hok makkelijk ingelaten kan worden als de tochtige koe er al ingelaten is. Wanneer de dieren weer tot rust zijn gekomen kan de stier weer worden vastgezet of met wat voer terug in zijn eigen hok worden gelokt waarna de koe weer terug kan naar haar stal. Dit is een veilige manier. Nog veiliger is het invriezen van sperma van een jonge stier. Dit kan vanaf 1 jaar en 3 maanden oud al. Tot die leeftijd is de stier nog niet gevaarlijk, goed handelbaar. Daarna kan de stier worden afgevoerd en is ook geen speciale stevige huisvesting nodig.

Selectie

Een ander probleem is vaak de selectie van een stier en hoe je een goede stier vindt. Via via of via een veekoopman wordt vaak een stier gekocht, maar veel selectie is er dan niet. Wanneer een stier uit eigen veestapel wordt aangehouden kan al gauw inteelt een probleem worden wanneer een volgende stier moet worden geselecteerd. Om inteelt dan te voorkomen moeten eigenlijk meerdere stieren per jaar worden ingezet, zoals bij familieteelt. Dat is een systeem waarbij jaarlijks minimaal vijf nieuwe jonge stieren worden ingezet.

Een netwerk?

DSC_0044Zo komen er bij het fokken met een stier bij de koeien verschillende vragen naar boven. Hiervoor dient de stichting momenteel als vraagbaak en ook vaak als tussenpersoon bij de aankoop van een nieuwe stier. Doordat wij veel bedrijven kennen en weten waar nieuwe stiertjes lopen, kunnen wij veehouders helpen een nieuwe dekstier te vinden. Ook willen wij graag onze Bio-KI stieren als dekstier wegzetten.

Dus als u een stier zoekt of vragen heeft over het fokken met een eigen stier, kunt u altijd bij ons terecht voor advies.